WisarWisar
Ingliz tili kursi/A1 Boshlangich20 daqiqa

A1 — 23-dars: Asosiy so'z mavzulari (oila, ranglar, tana, kiyim, ovqat, uy, kasblar, ob-havo)

A1 — BOSHLANG'ICH · 23-dars


1. Dars nomi, maqsad va motivatsiya

Bu dars — grammatikadan tematik tanaffus: A1 davomida o'rgangan grammatikani (to be, have, Present Simple, sifatlar...) to'ldiradigan eng muhim so'z to'plamlari. Asosiy sakkiz mavzu (oila, ranglar, tana, kiyim, ovqat, uy/xona, kasblar, ob-havo) ustiga yana oltita hayotiy guruh qo'shildi: sonlar, hayvonlar, kunlik harakat fe'llari, shahar-joylar, transport va maktab/o'quv. Jami — A1 uchun kundalik so'z bazasi.

Real hayotda nega kerak: grammatika — "skelet", so'z boyligi — "et". I have a brother deyish uchun grammatika kerak; lekin brother, sister, son, daughter so'zlarini bilmasangiz, hech narsa ayta olmaysiz. Bu mavzular kundalik suhbatning ~80% ini qoplaydi.

O'xshatish: so'zlar — "qurilish g'ishtlari". Grammatika ularni qanday terish (gap qurish), lekin g'ishtsiz uy yo'q. Bugun 14 ta to'la g'isht qutisi olasiz.

Maslahat: bu darsda so'z ko'p — hammasini bir kunda yodlamang. Har mavzudan kuniga 5-7 so'zni Ankiga kiriting, gaplar tuzing.


2. Avvalgi darsdan takror

  • 22-dars: have / have got — bu so'zlar bilan ishlatiladi (I have brown eyes, She's got a red dress).
  • 19-dars: sifatlar — ranglar ham sifat (a red car).
  • Tez mashq: I have ___ (egalik), He is a ___ (kasb), It is ___ (rang).

3. So'z mavzulari (14 ta to'plam)

3.1. Oila (family)

English Talaffuz O'zbekcha
mother / mum maðə / mam ona
father / dad fa:ðə / ded ota
parents peərənts ota-ona
brother braðə aka/uka
sister sistə opa/singil
son san o'g'il
daughter do:tə qiz (farzand)
husband hazbənd er
wife wayf xotin
grandfather/grandmother grenfa:ðə / grenmaðə bobo / buvi
uncle / aunt aŋkl / a:nt amaki-tog'a / xola-amma
cousin kazn amakivachcha / xolavachcha
baby beybi chaqaloq
child / children chayld / childrən bola / bolalar
family femili oila
grandparents / grandchildren grenpeərənts / grenchildrən bobo-buvi / nabiralar

False friend ogohlantirishi: cousin — barcha amakivachcha, xolavachcha, ammavachcha, tog'avachchalarni bir so'z bilan qamrab oladi (jinsi ham ajratilmaydi). O'zbekchada bu qarindoshlik nozik bo'linadi, ingliz tilida esa faqat cousin. Zarur bo'lsa my cousin (a boy/a girl) deb aniqlaysiz. Namuna gap: I have three cousins. — Uchta amakivachcham bor.

3.2. Ranglar (colours)

English Talaffuz O'zbekcha
red red qizil
blue blu: ko'k
green gri:n yashil
yellow yelou sariq
black blek qora
white wayt oq
orange orinj to'q sariq
brown braun jigarrang
grey grey kulrang
pink piŋk pushti
purple pə:pl binafsha (siyohrang)
colour kalə rang

Namuna gap: What colour is it? — It's blue. — U qanaqa rangda? — Ko'k. Diqqat imlo: britaniyacha colour, amerikacha color — ikkalasi ham to'g'ri, o'qishi bir xil ("kalə"). grey (Britaniya) / gray (Amerika) ham shunday.

3.3. Tana (body)

English Talaffuz O'zbekcha
head hed bosh
face feys yuz
eye(s) ay(z) ko'z(lar)
nose nouz burun
mouth mauθ og'iz
ear(s) iə(z) quloq(lar)
hair heə soch
hand(s) hend(z) qo'l(lar)
arm a:m qo'l (yelka-bilak)
leg(s) leg(z) oyoq(lar)
foot / feet fut / fi:t oyoq panjasi / oyoq panjalari
stomach stamək qorin (oshqozon)
tooth / teeth tu:θ / ti:θ tish / tishlar
finger fiŋgə barmoq (qo'l)
neck nek bo'yin
back bek orqa (bel)

False friend ogohlantirishi: foot — bu "tovon" emas, balki butun oyoq panjasi (to'piqdan pastki qism); "tovon" aynan heel. leg esa to'piqdan yuqorigi butun oyoq. Xuddi shunday hand — panja, arm — yelkadan bilakgacha butun qo'l. Ko'plik notekis: foot feet, tooth teeth (oddiy -s emas!).

3.4. Kiyim (clothes)

English Talaffuz O'zbekcha
shirt shə:t ko'ylak (erkak)
T-shirt ti:shə:t futbolka
trousers / pants trauzəz shim
dress dres ko'ylak (ayol)
skirt skə:t yubka
jacket jekit kurtka/pidjak
coat kout palto
shoes shu:z oyoq kiyim
hat het shlyapa/qalpoq
socks soks paypoq
jeans ji:nz jinsi shim
jumper / sweater jampə / swetə sviter (issiq kofta)
glasses gla:siz ko'zoynak

Ko'plikda ishlatiladigan kiyimlar: trousers, jeans, shorts, glasses, shoes, socks — o'zbekchada birlik ("shim", "ko'zoynak"), ingliz tilida esa har doim ko'plik (juft narsa uchun): My jeans are new (not is). Bittasini aytmoqchi bo'lsangiz a pair of jeans/glasses. Namuna gap: She's wearing glasses. — U ko'zoynak taqqan.

3.5. Ovqat va ichimlik (food & drink)

English Talaffuz O'zbekcha
bread bred non
rice rays guruch/palov
meat mi:t go'sht
chicken chikin tovuq
fish fish baliq
egg eg tuxum
fruit fru:t meva
vegetable vejtəbl sabzavot
water wo:tə suv
tea / coffee ti: / kofi choy / kofe
milk milk sut
sugar / salt shugə / so:lt shakar / tuz
apple epl olma
potato pəteytou kartoshka
soup su:p sho'rva/sup
cheese chi:z pishloq
juice ju:s sok/sharbat

Sanaladigan / sanalmaydigan: bread, rice, meat, water, milk, tea, sugarsanalmaydigan (uncountable): a bread demang, some bread deng. apple, egg, potato esa sanaladigan: an apple, two eggs. False friend: chicken — ham "tovuq" (hayvon), ham "tovuq go'shti" (ovqat); fish — ham "baliq", ham "baliq go'shti".

3.6. Uy va xona (house & rooms)

English Talaffuz O'zbekcha
house / flat haus / flet uy / kvartira
room ru:m xona
kitchen kichin oshxona
bedroom bedru:m yotoqxona
bathroom ba:θru:m hammom
living room liviŋ ru:m mehmonxona
door / window do: / windou eshik / deraza
table / chair teybl / cheə stol / stul
bed / sofa bed / soufə karavot / divan
floor / wall flo: / wo:l pol / devor
toilet toylit hojatxona
garden ga:dn bog'/hovli
fridge frij muzlatgich
lamp lemp chiroq/lampa

False friend ogohlantirishi: flat (Britaniya) / apartment (Amerika) — "kvartira"; alohida hovlili uy esa house. floor ikki ma'noli: "pol" ham, "qavat" ham (the third floor — uchinchi qavat). room — umumiy "xona"; living room — mehmonxona, bathroom — hammom (unda vanna bor), toilet — hojatxona (alohida).

3.7. Kasblar (jobs)

English Talaffuz O'zbekcha
teacher ti:chə o'qituvchi
doctor doktə shifokor
nurse nə:s hamshira
engineer enjiniə muhandis
developer / programmer diveləpə dasturchi
driver drayvə haydovchi
cook / chef kuk / shef oshpaz
student styu:dənt talaba
businessman biznəsmen tadbirkor
police officer pəli:s ofisə politsiyachi
farmer fa:mə dehqon/fermer
waiter / waitress weytə / weytrəs ofitsiant (erkak / ayol)
shop assistant shop əsistənt sotuvchi
worker wə:kə ishchi

Kasb aytishda artikl: ingliz tilida kasb oldidan a/an shart: I'm a teacher (not I'm teacher), She's an engineer (unli tovushdan oldin an). O'zbekchada "Men o'qituvchiman" — artiklsiz, shuning uchun bu tez-tez tushib qoladigan xato. Namuna gap: My sister is a nurse. — Opam hamshira.

3.8. Ob-havo va fasllar (weather & seasons)

English Talaffuz O'zbekcha
weather weðə ob-havo
sunny sani quyoshli
rainy / rain reyni / reyn yomg'irli / yomg'ir
cloudy klaudi bulutli
windy windi shamolli
hot / cold hot / kould issiq / sovuq
warm / cool wo:m / ku:l iliq / salqin
snow snou qor
spring / summer spriŋ / samə bahor / yoz
autumn / winter o:təm / wintə kuz / qish

False friend ogohlantirishi: autumn (Britaniya) va fall (Amerika) — ikkalasi "kuz". Ob-havoni doim it bilan ayting: It's raining (not Today rain). hot (juda issiq) va warm (iliq) farqi bor; cold (sovuq) va cool (salqin) ham farqlanadi. Namuna gap: What's the weather like today? — It's sunny and warm. — Bugun ob-havo qanaqa? — Quyoshli va iliq.


3.9. Sonlar (numbers)

English Talaffuz O'zbekcha
one / two / three wan / tu: / θri: bir / ikki / uch
four / five / six fo: / fayv / siks to'rt / besh / olti
seven / eight / nine sevn / eyt / nayn yetti / sakkiz / to'qqiz
ten / eleven / twelve ten / ilevn / twelv o'n / o'n bir / o'n ikki
thirteen / twenty θə:ti:n / twenti o'n uch / yigirma
thirty / forty / fifty θə:ti / fo:ti / fifti o'ttiz / qirq / ellik
hundred / thousand handrəd / θauzənd yuz / ming
first / second / third fə:st / sekənd / θə:d birinchi / ikkinchi / uchinchi

False friend / talaffuz xavfi: -teen (13–19) va -ty (20, 30...) ni chalkashtirmang: thirteen "θə:TI:N" (urg'u oxirida, cho'ziq) vs thirty "THƏ:ti" (urg'u boshda). th tovushi (three, thirty) o'zbekcha "s"/"t" emas — til tishlar orasida. Namuna gap: I'm twenty years old. — Men yigirma yoshdaman.

3.10. Hayvonlar (animals)

English Talaffuz O'zbekcha
dog / cat dog / ket it / mushuk
horse ho:s ot
cow kau sigir
sheep shi:p qo'y
bird bə:d qush
chicken / hen chikin / hen tovuq
goat gout echki
donkey doŋki eshak
lion / tiger layən / taygə sher / yo'lbars
mouse / mice maus / mays sichqon / sichqonlar

Notekis ko'plik: sheep sheep (o'zgarmaydi!), mouse mice, fish fish. False friend: chicken — tirik "tovuq" ham, "tovuq go'shti" ham; xo'roz — cock/rooster, jo'ja — chick. Namuna gap: I have a dog and two cats. — Bitta itim va ikkita mushugim bor.

3.11. Kunlik harakat fe'llari (daily verbs)

English Talaffuz O'zbekcha
go / come gou / kam bormoq / kelmoq
eat / drink i:t / driŋk yemoq / ichmoq
sleep / wake up sli:p / weyk ap uxlamoq / uyg'onmoq
work / study wə:k / stadi ishlamoq / o'qimoq
read / write ri:d / rayt o'qimoq (matn) / yozmoq
speak / listen spi:k / lisn gapirmoq / eshitmoq
get up get ap (o'rindan) turmoq
like / want layk / wont yoqtirmoq / xohlamoq
watch / play woch / pley tomosha qilmoq / o'ynamoq
buy / sell bay / sel sotib olmoq / sotmoq

False friend ogohlantirishi: ingliz tilida "o'qimoq" ikkiga bo'linadi: read — matn/kitob o'qimoq, study — ta'lim olmoq/mutolaa qilmoq. listen (eshitishga harakat qilmoq) va hear (beixtiyor eshitmoq) ham farqlanadi. Namuna gap: I get up at seven and go to work. — Yettida turaman va ishga boraman.

3.12. Shahar va joylar (places in town)

English Talaffuz O'zbekcha
shop / market shop / ma:kit do'kon / bozor
school sku:l maktab
hospital hospitl shifoxona/kasalxona
bank beŋk bank
park pa:k bog' (istirohat)
street / road stri:t / roud ko'cha / yo'l
restaurant / cafe restront / kafey restoran / kafe
station steyshn bekat/vokzal
city / town / village siti / taun / vilij shahar / kichik shahar / qishloq
airport eəpo:t aeroport

False friend ogohlantirishi: city (katta shahar) va town (kichik shahar) farqlanadi; village — qishloq. road — shaharlararo yo'l, street — shahar ichidagi ko'cha. Namuna gap: There's a bank near my house. — Uyim yaqinida bank bor.

3.13. Transport (transport)

English Talaffuz O'zbekcha
car ka: mashina
bus bas avtobus
train treyn poyezd
taxi teksi taksi
bike / bicycle bayk / baysikl velosiped
motorbike moutəbayk mototsikl
plane / aeroplane pleyn / eərəpleyn samolyot
metro / underground metrou / andəgraund metro
by car / on foot bay ka: / on fut mashinada / piyoda
ticket tikit chipta/bilet

Predlog xavfi: transportda "-da" uchun by ishlatiladi: by car, by bus, by train (artiklsiz!), lekin "piyoda" — on foot. Ichida bo'lganingizni aytsangiz on the bus / in the car. Namuna gap: I go to work by bus. — Ishga avtobusda boraman.

3.14. Maktab va o'quv (school & study)

English Talaffuz O'zbekcha
teacher / student ti:chə / styu:dənt o'qituvchi / talaba-o'quvchi
book / notebook buk / noutbuk kitob / daftar
pen / pencil pen / pensl ruchka / qalam
lesson / class lesn / kla:s dars / sinf-dars
homework houmwə:k uy vazifasi
exam / test igzem / test imtihon / test
question / answer kweschn / a:nsə savol / javob
word / sentence wə:d / sentəns so'z / gap
dictionary dikshənri lug'at
board bo:d doska

False friend ogohlantirishi: notebook — bu "noutbuk" kompyuter emas, balki daftar! Kompyuter — laptop. student ingliz tilida ham maktab o'quvchisi, ham talaba (o'zbekchada bu ajratiladi). homework — sanalmaydigan: a homework demang, some homework deng. Namuna gap: I do my homework every day. — Har kuni uy vazifamni bajaraman.


4. So'zlarni gapda ishlatish (grammatika bilan birga)

text
Oila:    I have one brother and two sisters.   — Bir akam, ikki singlim bor.
Rang:    My car is red. Her eyes are brown.    — Mashinam qizil. Uning ko'zi jigarrang.
Tana:    He has long hair and blue eyes.       — Uning uzun sochi, ko'k ko'zi bor.
Kiyim:   She's wearing a black dress.          — U qora ko'ylak kiygan.
Ovqat:   I have bread and tea for breakfast.   — Nonushtaga non va choy ichaman.
Uy:      There are three rooms in my flat.     — Kvartiramda uchta xona bor.
Kasb:    My father is a driver. I'm a developer. — Otam haydovchi. Men dasturchiman.
Ob-havo: It's hot and sunny today.             — Bugun issiq va quyoshli.
Son:     I'm twenty. I have three brothers.    — Yigirma yoshdaman. Uchta akam bor.
Hayvon:  I have a dog and two cats.            — Bitta itim, ikkita mushugim bor.
Fe'l:    I get up at seven and go to work.     — Yettida turaman va ishga boraman.
Joy:     There's a shop near my house.         — Uyim yaqinida do'kon bor.
Transport: I go to school by bus.              — Maktabga avtobusda boraman.
Maktab:  I do my homework every evening.       — Har oqshom uy vazifamni bajaraman.

5. Talaffuz bo'limi

  • Qiyin so'zlar: daughter /ˈdɔːtə/ "do:tə" (gh jim!), clothes /kləʊðz/ "klouðz" (qiyin: th+z), vegetable /ˈvedʒtəbl/ "vejtəbl" (3 bo'g'in), autumn /ˈɔːtəm/ "o:təm" (n jim).
  • stomach /ˈstʌmək/ "stamək" (ch "k"!), chef /ʃef/ "shef" (ch "sh"!).

Topshiriq: har mavzudan 5 so'zni IPA bilan ayting; daughter, clothes, vegetable, autumn — jim harflarga e'tibor bering.


6. Kollokatsiya va so'z bog'lanishlari

text
Ob-havo:  It's raining. / The weather is nice. / It's 25 degrees.
Kiyim:    put on / take off (kiyinmoq/yechmoq), wear a hat (kiyib yurmoq)
Ovqat:    have breakfast/lunch/dinner, a cup of tea, a glass of water
Oila:     get married (turmush qurmoq), an older/younger brother
Transport: by car / by bus / by train (transportda), on foot (piyoda)
Fe'l:     go to work/school, get up early, do homework, have a shower
Joy:      go to the shop, at home, in the city centre

7. O'qish matni — o'zi va atrofi haqida

text
Hello! I'm Aziz. I have a small family:           — Salom! Men Aziz. Kichik oilam bor:
my parents, one brother and me.                    — ota-onam, bir akam va men.
My father is a teacher and my mother is a nurse.   — Otam o'qituvchi, onam hamshira.
We live in a flat with three rooms.                — Uch xonali kvartirada yashaymiz.
Today it's cold and cloudy, so I'm wearing a coat. — Bugun sovuq va bulutli, shuning uchun palto kiyganman.
For breakfast, I have bread, eggs and tea.         — Nonushtaga non, tuxum va choy.
My favourite colour is blue.                       — Sevimli rangim ko'k.

Topshiriq: matn uslubida o'zingiz haqingizda yozing — mavzulardan kamida 5 tasini ishlating.


8. O'zbekcha-inglizcha tipik xatolar

  • brother/sister da yosh chalkashligi: o'zbekcha "aka/uka", "opa/singil" — ingliz tilida ikkalasi brother / sister. Yosh kerak bo'lsa: older brother (aka), younger brother (uka).

  • hand va arm, foot va leg ni aralashtirish. hand — panja, arm — butun qo'l; foot — tovon, leg — butun oyoq.

  • ob-havoda to be ni tushirish: Today hot. It raining. It's hot today. It's raining. (It + to be — ob-havo doim "it" bilan).

  • clothes ni birlik qilish: a clothes, one cloth. clothes — har doim ko'plik (my clothes are...); birlik a piece of clothing.

  • Talaffuz: daughter "daughter" (gh ni o'qish), vegetable "ve-ge-ta-ble" (4 bo'g'in). "do:tə" (gh jim), "vejtəbl" (3 bo'g'in).


9. Mashqlar

Mashq 1. Mavzuga ajrating (family/colour/body/food): son, red, nose, bread, sister, blue, hand, rice

Mashq 2. O'zbekchaga tarjima qiling: daughter, brown, mouth, chicken, kitchen, nurse, snow, jacket

Mashq 3. Gap to'ldiring (mos so'z): My father is a ___ (kasb). It's ___ today (ob-havo). I have two ___ (oila). My eyes are ___ (rang).

Mashq 4. To'g'rilang: Today hot., a clothes, My brother is older me., It raining.

Mashq 5. O'zbekchadan inglizchaga: Otam haydovchi. = ___ Bugun issiq va quyoshli. = ___ Uning ko'k ko'zi bor. = ___ Kvartiramda uchta xona bor. = ___

Mashq 6. Mavzuga ajrating (animal/verb/place/transport): dog, go, shop, bus, cat, eat, school, train

Mashq 7. To'g'ri variantni tanlang (yangi guruhlar): I go to work (by / on) bus. · I have (a / -) homework. · There are three (mouses / mice). · He is (twenty / twenteen) years old.


10. Amaliy topshiriq (Wisar AI bilan)

Maqsad: tematik mavzular so'zlarini grammatika bilan birlashtirib, o'zingiz va atrofingiz haqida ravon gapirish.

Vazifa:

  1. O'zim haqimda: mavzulardan kamida 6 tasini ishlatib, 10 ta gap yozing (oila, kasbingiz, sevimli rang/ovqat, bugungi ob-havo, uyingiz, ishga qanday borishingiz) va "tekshir" deb yuboring.
  2. Tasvirlash o'yini: men mavzu aytaman (family / weather / your room), siz 3 ta gap bilan tasvirlaysiz.
  3. Anki: har mavzudan 5 so'zni tanlab, har biriga misol gap yozing.

"Tayyor" mezonlari:

  • Kamida 6 mavzudan so'z ishlatilgan.
  • Ob-havo It's... bilan, kasb I'm a... bilan to'g'ri.
  • have/have got bilan oila/xususiyat aytilgan.
  • Rang sifat sifatida to'g'ri joyda (a red car / My car is red).

11. Javoblar kaliti

Mashq 1: family: son, sister | colour: red, blue | body: nose, hand | food: bread, rice. Mashq 2: qiz / jigarrang / og'iz / tovuq / oshxona / hamshira / qor / kurtka. Mashq 3: (namuna) driver / hot (sunny) / brothers (sisters) / blue. Mashq 4: It's hot today. / clothes (yoki a piece of clothing) / My brother is older than me. / It's raining. Mashq 5: My father is a driver. / It's hot and sunny today. / He has blue eyes. (He's got blue eyes.) / There are three rooms in my flat. Mashq 6: animal: dog, cat | verb: go, eat | place: shop, school | transport: bus, train. Mashq 7: by bus / — homework (sanalmaydi, artiklsiz: some homework) / mice / twenty.


12. Xulosa va keyingi dars

Tez ma'lumotnoma:

text
14 mavzu: oila | ranglar | tana | kiyim | ovqat | uy/xona | kasblar | ob-havo
          | sonlar | hayvonlar | kunlik fe'llar | shahar-joylar | transport | maktab
  Ob-havo:  It's + sifat (It's hot/sunny/raining)
  Kasb:     I'm a/an + kasb (I'm a developer)
  Oila:     I have / I've got + a'zo (older/younger brother)
  Rang:     sifat (a red car / My car is red)
Yodlash: har mavzudan kuniga 5-7 so'z  Anki  misol gap

Asosiy nuqtalar:

  • 14 mavzu — kundalik suhbatning asosiy so'z bazasi.
  • Ob-havo It's...; kasb I'm a...; oila have/have got.
  • older/younger brother (aka/uka farqi).
  • Anki bilan tizimli yodlang.

Bog'lanish: bu so'zlar har bir keyingi darsda qayta uchraydi; A2 da kengayadi (ovqat restoran/buyurtma, kiyim xarid, ob-havo kelajak bashorati). So'z boyligi — butun kurs davomidagi doimiy strand.

Keyingi dars — A1 — 24-dars: A1 TAKROR + CHECKPOINT TEST + can-do ro'yxati. A1 ning oxirgi darsi! Hamma grammatikani takrorlaymiz, katta sinov topshirasiz va "endi nimalarni qila olaman" ro'yxatini ko'rasiz.


Manba

Oxford Picture Dictionary; Cambridge Dictionary (talaffuz); English Vocabulary in Use (Elementary), McCarthy & O'Dell; British Council LearnEnglish — vocabulary topics.

Izohlar (0)

Izoh yozish uchun kiring.

  • Hozircha izoh yo'q. Birinchi bo'ling!
A1 — 23-dars: Asosiy so'z mavzulari (oila, ranglar, tana, kiyim, ovqat, uy, kasblar, ob-havo) — Wisar