A1 — 24-dars: A1 TAKROR + CHECKPOINT TEST + can-do ro'yxati
A1 — BOSHLANG'ICH · 24-dars (YAKUNIY)
1. Tabriklaymiz — A1 ni yakunladingiz!
Bu — A1 darajasining oxirgi darsi. 23 ta darsda ingliz tilining poydevorini qo'ydingiz: alifbo va tovushlardan to Present Simple, modal can, predloglar va sakkiz mavzu so'z boyligigacha. Bu dars — takror, sinov va baholash: bilimni mustahkamlab, qayerda kuchli/zaif ekaningizni aniqlaysiz.
O'xshatish: A1 — binoning poydevori va birinchi qavati. U mustahkam bo'lsa, ustiga A2, B1... bemalol quriladi. Shuning uchun bu darsda bo'shliqlarni to'ldiramiz.
2. A1 grammatikasi — to'liq xarita (takror)
| Dars | Mavzu | Asosiy qoida |
|---|---|---|
| 1–2 | Alifbo, tovushlar, IPA | harf ≠ tovush; th, w/v, schwa |
| 3–4 | Salomlashish, olmoshlar | I/you/he/she/it/we/they |
| 5 | to be | I am, he is, you are (har gapda fe'l) |
| 6 | O'zini tanishtirish | I'm 19 (have emas), I'm from..., I'm a... |
| 7–8 | Artikllar | a/an (tovush), the (aniq), zero (umumiy) |
| 9 | Ko'plik | -s/-es/-ies; irregular (children, people) |
| 10 | Egalik | my/his/her; 's; its ≠ it's |
| 11 | this/that/these/those | yaqin/uzoq + birlik/ko'plik |
| 12 | Sonlar | -teen vs -ty; How much? |
| 13 | Sana/vaqt | at/on/in; half past, quarter to |
| 14–15 | Present Simple | he/she/it +s; do/does (savol/inkor) |
| 16 | So'roq so'zlar | what/where/who/when/why/how |
| 17 | there is/are | bor/yo'q; is(birlik)/are(ko'plik) |
| 18 | Predloglar | in/on/at (joy va vaqt) |
| 19 | Sifatlar | otdan oldin; -s yo'q; tartib |
| 20 | can / can't | sof fe'l; qobiliyat/ruxsat |
| 21 | Buyruq gaplar | egasiz; Don't...; Let's... |
| 22 | have / have got | egalik (ikki usul) |
| 23 | So'z mavzulari | oila, rang, tana, kiyim, ovqat... |
Eng muhim 5 qoida (A1 ning "oltin"i):
- Har gapda fe'l bor (I am a student, "I student" emas).
- he/she/it fe'l + s (he works).
- Savol/inkor: oddiy fe'l do/does; to be/can o'zi.
- Artikl sanaladigan birlik ot oldida shart (a/an/the).
- So'z tartibi: SVO (ega-fe'l-to'ldiruvchi) + so'roq so'z boshda.
3. CEFR A1 "can-do" ro'yxati (o'zingizni baholang)
Har bandni o'qing — "ha" desangiz qo'ying. Aksariyati bo'lsa, A2 ga tayyorsiz.
Gapirish/Yozish:
- O'zimni tanishtira olaman (ism, yosh, mamlakat, kasb).
- Oilam va do'stlarim haqida gapira olaman.
- Kundalik tartibim haqida ayta olaman (Present Simple).
- Narsa va odamlarni ta'riflay olaman (sifatlar).
- Qobiliyatlarimni ayta olaman (can/can't).
- Sodda savol bera olaman (do/does, so'roq so'zlar).
- Vaqt, sana, narxni ayta olaman.
Tinglash/O'qish:
- Sodda tanishuv suhbatini tushunaman.
- Oddiy ko'rsatma va yo'lni tushunaman.
- Qisqa, sodda matnni (o'zi haqida) o'qiy olaman.
Talaffuz:
- th, w/v tovushlarini ajrata olaman.
- -s/-es uch xil talaffuzini bilaman (/s/ /z/ /ɪz/).
4. CHECKPOINT TEST (48 savol)
Daftarga yozib bajaring. Javoblar 5-bo'limda. Har to'g'ri javob — 1 ball. Baho: 43–48 a'lo, 36–42 yaxshi, 29–35 qoniqarli, <29 zaif darslarni qayta o'qing.
A qism — to be (1–5)
To'ldiring (am/is/are):
- I ___ a student.
- She ___ from Samarkand.
- They ___ my friends.
- ___ you tired? (savol)
- He ___ not (isn't) here.
B qism — Present Simple (6–12)
Fe'lning to'g'ri shakli: 6. He ___ (work) in a bank. 7. I ___ (not / like) coffee. 8. ___ she ___ (speak) English? (savol) 9. They ___ (live) in Tashkent. 10. She ___ (have) two children. 11. We ___ (not / work) on Sunday. 12. ___ you ___ (get up) early? (savol)
C qism — Artikllar (13–17)
a / an / the / — (artiklsiz): 13. I have ___ car. ___ car is red. 14. She's ___ engineer. 15. ___ sun is hot. 16. I like ___ music. (umumiy) 17. Wait ___ hour, please.
D qism — So'roq so'zlar va savol (18–22)
Mos so'z yoki to'g'ri savol: 18. ___ do you live? — In Bukhara. 19. ___ is your birthday? — In May. 20. ___ does he work? — Because he needs money. 21. (you / like / tea) savol: ___ 22. (where / she / work) savol: ___
E qism — Modal can, there is/are, have (23–28)
- I ___ swim, but I ___ (not) drive.
- ___ you help me? (savol)
- ___ a book on the table. (bor — birlik)
- ___ two windows in the room. (bor — ko'plik)
- He ___ (have got) a new phone.
- I ___ (not / have) time. (do bilan)
F qism — Predloglar (29–33)
in / on / at: 29. The book is ___ the table. 30. I get up ___ 7 o'clock. 31. We have a lesson ___ Monday. 32. My birthday is ___ June. 33. I live ___ Tashkent.
G qism — Ko'plik, sifat, this/that (34–37)
- one child three ___
- (a / red / car / big) tartibga soling: ___
- ___ books (yaqin, ko'plik — this/these?)
- one person many ___
H qism — Egalik va olmoshlar (38–41)
Mos so'zni tanlang: 38. This is Ali. ___ (his/her) sister is a teacher. 39. Bu Malikaning kitobi This is ___ book. (Malika ___) 40. Sizga tegishli: This is ___ (my/mine) car. 41. It's a cat. ___ (Its/It's) name is Tom.
I qism — this/that, imperative, vaqt (42–44)
- ___ (bu — yaqin, birlik: this/that) is my house.
- Buyruq: "Eshikni yop" ___ the door. (open/close)
- 7:30 It's half past ___ . (soatni yozing)
J qism — Tarjima (45–48)
O'zbekchadan inglizchaga: 45. Men dasturchiman va Toshkentda yashayman. = ___ 46. U inglizcha gapira oladimi? = ___ 47. Stolda ikkita kitob bor. = ___ 48. Menda mashina yo'q. (have got bilan) = ___
5. Javoblar kaliti (o'zingizni tekshiring)
A (to be): 1. am · 2. is · 3. are · 4. Are · 5. is B (Present Simple): 6. works · 7. don't like · 8. Does ... speak · 9. live · 10. has · 11. don't work · 12. Do ... get up C (artikllar): 13. a / The · 14. an · 15. The · 16. — (artiklsiz) · 17. an D (savol): 18. Where · 19. When · 20. Why · 21. Do you like tea? · 22. Where does she work? E (can/there/have): 23. can / can't · 24. Can · 25. There is · 26. There are · 27. has got (he's got) · 28. don't have F (predloglar): 29. on · 30. at · 31. on · 32. in · 33. in G (ko'plik/sifat): 34. children · 35. a big red car · 36. these · 37. people H (egalik): 38. His · 39. Malika's · 40. my · 41. Its I (this/imperative/vaqt): 42. This · 43. Close · 44. seven (half past seven) J (tarjima): 45. I'm a developer and I live in Tashkent. · 46. Can he speak English? · 47. There are two books on the table. · 48. I haven't got a car. (I've not got a car)
Ballingizni hisoblang (48 dan): ____ / 48
6. Talaffuz checkpoint
O'zingizni tekshiring — quyidagilarni to'g'ri ayta olasizmi?
th: think /θɪŋk/, this /ðɪs/ (til tish orasida)
w/v: west /west/ vs vest /vest/ (lab/tish farqi)
-s: books /s/, dogs /z/, buses /ɪz/
can vs can't: /kən/ (yengil) vs /kɑːnt/ (kuchli)
Jim harflar: hour, Wednesday, daughter, autumnTopshiriq: har qatorni ovoz chiqarib ayting; qiynalganini 2-dars (tovushlar) va tegishli darsda qayta mashq qiling.
7. Zaif joylarni aniqlash (diagnostika)
Testda qaysi qismda xato qildingiz? Shu darsga qayting:
| Xato qism | Qayta o'qing |
|---|---|
| A (to be) | 5-dars |
| B (Present Simple) | 14–15-dars |
| C (artikllar) | 7–8-dars |
| D (savollar) | 15–16-dars |
| E (can/there/have) | 17, 20, 22-dars |
| F (predloglar) | 13, 18-dars |
| G (ko'plik/sifat) | 9, 11, 19-dars |
| H (egalik) | 10-dars |
| I (this/imperative/vaqt) | 11, 21, 13-dars |
8. Yakuniy amaliy topshiriq (Wisar AI bilan)
Maqsad: A1 bilimini yagona, real suhbatda birlashtirib ko'rsatish.
Vazifa:
- "O'zim haqimda" insho: A1 grammatikasini ishlatib, o'zingiz haqingizda 12–15 gaplik matn yozing (ism/yosh/kasb, oila, kundalik tartib, qobiliyatlar, sevimli narsalar, uyingiz, bugungi ob-havo) va "tekshir" deb yuboring. Men A1 mezonlari bo'yicha baho beraman.
- To'liq intervyu rol o'yini: "A1 intervyu" deb yozing — men A1 darajasidagi turli savollarni beraman (What do you do? Where do you live? Can you...? Do you have...?), siz javob berasiz. Men xatolarni sababi bilan ko'rsataman.
"Tayyor" mezonlari (A1 daraja):
- Har gapda fe'l bor (to be / oddiy fe'l).
- he/she/it +s to'g'ri; do/does savol/inkor to'g'ri.
- Artikllar, predloglar asosan to'g'ri.
- Kamida 5 xil grammatik tuzilma (to be, Present Simple, can, have, there is...).
9. Keyingi qadam — A2 (Elementar)
A1 poydevor edi; A2 sizni mustaqil sodda muloqotga olib chiqadi. A2 da o'rganasiz:
- Present Continuous (hozir bo'layotgan ish: I'm working now) + Present Simple bilan farq.
- Past Simple (o'tgan zamon: I worked / I went) — to'g'ri va noto'g'ri fe'llar.
- Past Continuous, kelasi zamon (going to / will).
- Comparatives & superlatives (bigger, the biggest).
- some/any/much/many, should/must/have to, phrasal verbs (kirish).
- Funksional ingliz: restoran, xarid, yo'l, telefon.
Tavsiya: A2 ga o'tishdan oldin, bu testda 36+ ball to'plang (48 dan). Agar kamroq bo'lsa — zaif darslarni qayta o'qing (7-bo'lim jadvali). Shoshmang — poydevor mustahkam bo'lsin.
10. Xulosa
A1 yakuniy konspekt:
A1 BERDI: to be · Present Simple (do/does) · artikllar · ko'plik · egalik
· this/that · sonlar/vaqt · so'roq so'zlar · there is/are
· predloglar · sifatlar · can · imperatives · have · 8 so'z mavzusi
ENG MUHIM: har gapda fe'l | he/she +s | do/does | artikl | SVO tartib
KEYINGI: A2 — Present Continuous, Past Simple, kelasi zamon, taqqoslashTabriklaymiz! Siz ingliz tilining poydevorini qo'ydingiz. Endi 0 emassiz — siz A1 darajasida, sodda gapira, savol bera, o'zingizni tanishtira oladigan o'quvchisiz. Bu — katta qadam.
Keyingi dars — A2 — 1-dars: Present Continuous (hozir bo'layotgan ish). Yangi daraja, yangi imkoniyatlar!
Manba
Council of Europe — CEFR A1 descriptors ("can-do"); Cambridge English A1 Movers/KET; R. Murphy, "Essential Grammar in Use" (A1–A2); British Council LearnEnglish.
Izohlar (0)
Izoh yozish uchun kiring.
- Hozircha izoh yo'q. Birinchi bo'ling!